أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
148
قانون ( فارسى )
1 - يك بسته پر يك كف دست مريم نخودى كوهى در آب بر آتش گذارند تا بسيار خوب بپزد ، سپس بيمار از آن بخورد . 2 - پونه رودخانهاى آبپز شود و با عسل مخلوط كنند و از آن بخورند . 3 - خولنجان آبپز شده را بخورند خوب است . خولنجان خام و آبپز نشده هم خوب است . همچنين خولنجان را با سكبينه درهم سرشند و حب سازند و هر حب به اندازهء يك عدد نخود باشد و مقدار تناولى به وزن يك مثقال با آب گرم بخورند باد را بيرون مىدهد و رطوبت كم را از بين مىبرد . دارويى هست كه در اين زمينه بسيار نافع است و در علاج بادهاى ناسازگار ويژگى دارد . كه چنين است . نسخه : گند بيدستر ، روغن كهنه شدهء زيتون و سركهء با گلاب آميخته را درهم ريزند و از آن تناول كنند . اگر سركهء اين دارو سركه انگدان يا سركهء پياز دشتى باشد بهتر است . گويند سوختهء قاب ( بجول ) گراز در اينباره داروى خوبى است . اگر باد شكم سبكبار است شايد كافى باشد كه بر غذاى اندك شراب ناب بخورند و بعد از نوشيدن شراب بخوابند . بدون باد شكم بيدار مىشوند و از شر آن آسوده خواهند شد . و اين داروى ماليدنى بر شكم نيز خوب است و تركيبش چنين است كه در زير آيد . نسخه : سياهدانه ، ثمر غار و فيجن را در شراب بر آتش بپزند و بسيار خوب بپزند و بپالايند . به اندازهء نصف آن شراب روغن در آن شراب پاليده بپزند تا شراب تبخير مىشود و تنها روغن مىماند . از آن روغن بر معده مالند . روغن سياهدانه بر معده ماليدن نيز مفيد است . پزشكى گفته است : كودكان كه شكمشان باد مىكند ريحان سليمانى براى آنها داروى خوبى است . اگر باد شكم و بادكردگى شكم از اثر مادهء سودائى بوده و هميشگى است ، علاجش : معجون سنجرينا ( شجرينا . نسخه ) ، قنداديقون . ( فنداديقون . نسخه . ) و ننه حوا است . و اگر نياز به داروى پاكساز قوى بود . حب منتن ( بدبو ) را تجويز كن و ابر مرده را در سركه بخيسان و بر معدهء بيمار بگذار . سركه بايد بسيار تند و غليظ باشد ، و اگر سركهء انگدان باشد بسيار خوبتر است . فصل دوم قرقر شكم هرچه سبب توليد باد است كاملا سبب قرقر شكم نيز مىباشد ؛ پس قرقر كردن از چيست ؟ باد در